Onze Informatie - Zorgstelsel
Ook bij onze ervaringen met de ziektekostenverzekering merken we dat een verenigd Europa nog steeds niet perfect georganiseerd is. Ook hier vind je een aantal kleine en grote valkuilen door afwijkende of tegenstrijdige regelgeving. We willen je daar graag voor waarschuwen. Ook dit overzicht is geenszins volledig. Dus heb je nieuwe of aanvullende informatie, dan voegen we dit graag toe!
In Nederland is een paar jaren geleden een nieuw zorgstelsel ingevoerd. Je zou kunnen verwachten dat in het kader van de Europese Unie in alle landen eenzelfde stelsel wordt ingevoerd. Dat is helaas niet het geval! Daarom is het belangrijk te weten wat de verschillen zijn. In het land van de afkortingen zul je weer een aantal nieuwe tegenkomen: CMU, SECU, CPAM, ...
De Franse basisverzekering
Het systeem van ziektekostenverzekering in Frankrijk is onderdeel van het sociale zorgstelsel en wordt gefinancierd uit inhoudingen op het salaris, inkomensafhankelijke bijdragen en belasting op tabak en alcohol. Het ziekenfonds, Caisse Primaire d’Assurance Maladie (CPAM), beheert alle aspecten van deze verzekering: vergoedingen, uitkeringen in het kader van zwangerschap en ziekengeld.
Alle Franse inwoners schrijven zich in bij de zogenaamde Caisse Maladie. Iedere beroepsgroep heeft echter zijn eigen Caisse. Er is er onder andere een voor gepensioneerden, voor zelfstandigen, voor werknemers en voor agrariërs. Deze Caisse, de Sécu (afkorting van Sécurité Sociale) vergoedt een bepaald percentage van de standaardtarieven voor de meeste medische kosten.
Als bewijs van inschrijving krijg je de Carte Vitale, een groene chipkaart met daarop een aantal gegevens. Je kunt er bijna in heel Frankrijk mee terecht, maar, zoals gezegd, je ziektekosten zijn hiermee niet voor 100% gedekt. Daarvoor bestaat de aanvullende verzekering.

Als zelfstandige of wanneer je niet (meer) werkt, moet je zelf voor inschrijving zorgen, maar wanneer je in Frankrijk in loondienst bent, zal de werkgever zorgen voor de inschrijving bij de CPAM. Bij een tijdelijk verblijf in Frankrijk kun je verzekerd blijven via uw Nederlandse ziektekostenverzekering. Hieronder lees je daar meer over.

Voor minder draagkrachtigen bestaat de CMU (couverture maladie universelle). Ze is dus bestemd voor diegenen die niet vallen onder een van de andere verplichte verzekeringen van de Sécurité sociale.

Wanneer moet je van de Sécu gebruik maken?
Er zijn diverse situaties denkbaar. Wanneer je in Frankrijk woont maar inkomsten uit Nederland hebt, kun je in aanmerking komen voor de Nederlandse basisverzekering. Maar je in Frankrijk wonende partner en of kinderen komen niet zomaar in aanmerking voor de Nederlandse basisverzekering. Zij hebben geen inkomsten uit Nederland en zijn geen Nederlandse ingezetenen.
Ik zeg "niet zomaar", want er kan een uitzondering worden gemaakt wanneer je voor een aantal jaren in Frankrijk gedetacheerd bent door je Nederlandse werkgever. Maar niet alle verzekeringen werken hieraan mee!

Geniet je inkomen uit Frankrijk dan is er geen vuiltje aan de lucht. Wanneer je in loondienst bent, zal de werkgever de basispremie inhouden op je salaris en aan de Sécu uitbetalen.

Om van de Sécu gebruik te kunnen maken moet je ten minste drie maanden in Frankrijk wonen. Het is mij volkomen onduidelijk hoe je je in die eerste periode van drie maanden kunt verzekeren. Er bestaan wel speciale ziektekostenverzekeringen voor mensen die niet van de Sécu gebruik (kunnen) maken, maar die zijn erg kostbaar.

Een ander onduidelijkheid is bij welke instantie je je moet vervoegen voor de Sécu. De Franse Sécurité Sociale heeft een schitterende website met allerlei informatie, maar ik kon er geen adres van een Caisse op vinden. In een aantal regio's bestaan instellingen die je kunnen helpen in je zoektocht in het doolhof van Franse instanties.

Aanvullende verzekeringen
Zoals gezegd, de Sécu dekt niet alle kosten: het is een basisverzekering. Je kunt daarom een aanvullende verzekering nemen. Dat klinkt heel eenvoudig en er zijn een aantal websites die je willen helpen om de voor jou meest interessante aanbieding te vinden. Maar het zal niet zomaar duidelijk zijn waarom deze aanvullende verzekeringen meer dan 100% kunnen dekken! Nee, je krijgt niet meer uitbetaald dan de kosten die je maakt..

De Sécurité Sociale heeft een standaard tarief (TC = tarif de convention) vastgesteld voor iedere medische handeling. De aanvullende verzekerings hanteert die tarieven als standaard. Een aantal artsen hanteren ook dat standaardtarief (practicien conventionné), maar een dokter, ziekenhuis or andere zorginstelling mag ook zelf zijn eigen tarieven vaststellen (practicien non-conventionné).

Vandaar dat je moet aangeven voor welk percentage (tot wel 300%) je je wilt verzekeren. Je kunt dit opsplitsen per categorie.

Choisir Sa Mutuelle

Empruntis

Devis Mutuelle

Eerste hulp
Elk ziekenhuis heeft een afdeling spoedeisende hulp die permanent open is. Net zoals in Nederland organiseren artsen en apotheken nacht- en weekenddiensten. De meeste apotheken zijn op zaterdag open, maar kunnen op maandag gesloten zijn.

Telefoonnummers

  • 15 - SAMU (service d'aide médicale urgente), voor medische spoedgevallen: ingeval van nood, spoedgeval in huis, gewonden, malaise in een openbare gelegenheid, bedrijfsongeval;
  • 18 - Brandweer, hulp aan mensen in nood: bij brand, verkeersongeval, ongeluk in huis, explosie, vrijkomen van gas of giftige stoffen, verdrinking, overstroming;
  • 112 - Europees noodnummer voor de mobiele telefoon
SAMU
De dienst vindt zijn oorsprong in 1955, om bijstand te bieden waar een snel vervoer naar een ziekenhuis niet beschikbaar was. In dat jaar worden medische teams gevormd, die bekwaam zijn om in ernstige situaties buiten het ziekenhuis medische ingrepen te verrichten. In 1965 wordt de SMUR (Service mobile d'urgence et de réanimation) opgericht. Teneinde de activiteiten van de SMUR te coördineren en te regelen wordt in 1968 de Service d'Aide Médicale Urgente (SAMU) opgericht.

In Frankrijk, is de SAMU een enige medische dienst (behalve enkele uitzonderingen). Ze werkt op departementaal niveau. De belangrijkste taken zijn:

  • een centre de réception et de régulation des appels (CRRA) dat de oproepen afhandelt. Het wordt ook wel "Centre 15" genoemd;
  • een centre d'enseignement des soins d'urgence (CESU). Het centrum is belast met de initiële en voortgezette opleiding van de hulpverleners.

SAMU en SMUR zijn nog steeds met elkaar verbonden. De SMUR is als het ware de gewapende arm van de SAMU, terwijl de SAMU de basis van de dringende geneeskundige hulp is.

De huisarts
De behandelend arts is door de patiënt vrij te kiezen. Hij speelt een centrale rol in het verwijzen en het volgen van de gehele behandeling. Huisarts of specialist, de behandelend arts verzorgt de coördinatie van het medisch dossier en stuurt de patiënt, met zijn toestemming, naar de specialist die het meest geschikt is om hem te behandelen. Het staat de patiënt vrij van behandelend arts te veranderen, indien hij dat wil.

Je hoeft niet altijd een verwijzing van de arts te krijgen om naar een medisch specialist te gaan. De volgende specialisten kun je zonder verwijzing bezoeken:

  • oogarts (voorschrijven of vernieuwen van corrigerende glazen, staaronderzoek);
  • gynaecoloog (voorschrijven van anticonceptiemiddelen, periodiek onderzoek, zwangerschap, enz.);
  • kinderarts (voor kinderen onder de 16 jaar);
  • psychiater;
  • tandarts.

Ook is in spoedgevallen, bij afwezigheid van de behandelend arts of tijdens een reis geen verwijzing nodig.

Het is niet ongebruikelijk dat je de arts direct moet betalen. Wordt het consult door het ziekenfonds vergoed, dan kun je je Carte Vitale gebruiken.

Namen van artsen en specialisten
Je moet naar de dokter, maar hoe vind je in Frankrijk een oogarts? Hieronder vind je een ABC van artsen en specialisten.
bacterioloog bactériologue
cardioloog cardiologue
chirurg chirurgien
dermatoloog dermatologue, dermatologiste
diëtist diététicien
ergotherapeut ergothérapeute
fysiotherapeut kinésithérapeute, physiotherapeutiste
hartspecialist cardiologue
hematoloog hématologue
huisarts médecin de famille
internist interniste
kinderarts pediatre
KNO (keel, neus, oor) otorhinolaryngologiste
longarts pneumologue
neurochirurg neurochirurgien
oogarts ophtalmologiste
oorarts ophtalmologiste, oculiste
orthopedagoog orthopédagogue
psycholoog psychologue
psychiater psychiatre
reumatoloog rhumatologue
tandarts dentiste
tandtechnicus prothétiste
verloskundige sage-femme
zenuwarts neurologue
   
Op de website Mijnwoordenboek vind je een themaboek over medische termen.
Oogarts en opticien
In Nederland was je misschien gewend om je ogen te laten opmeten bij een opticien. In Frankrijk zal de brillenwinkel je naar de onderzoeksresultaten van de oogarts vragen. Voor een nieuwe bril, moet je eerst bij de oogarts langsgaan! Deze zal het medische onderzoek doen en je de karakteristieken voor jouw brillenglazen voorschrijven.

Let op: veel Franse oogartsen doen ook operatieve handelingen. Hierdoor kunnen de wachttijden enorm oplopen. 8 tot 9 maanden is in vele regio's een gebruikelijke wachttijd. Vraag je huisarts (of de caisse maladie) of er in de buurt een oogarts is die geen operaties verricht - daar kun je dan meestal snel terecht voor een afspraak voor oogmeting.

Tip: Kijk even in ons ABC voor de Franse benaming van de letters van het alfabet!

Links
Meer informatie over deze onderwerpen vind je op de volgende sites: